lakken liggen op het hout. Oliën trekken in het hout. lak vormt een beschermende oppervlaktelaag. impregneerolie dringt in het hout, hardt daar uit en vermindert de opname van vocht en vuil. Beide hebben hun sterke punten. Welke behandeling beter past, hangt af van het materiaal, de belasting, het onderhoud en niet in de laatste plaats van persoonlijke smaak.
lak of olie: wat is het verschil?
| Eigenschap | lak | impregneerolie |
|---|---|---|
| Beschermingsprincipe | Vormt een oppervlaktelaag | Impregneert het hout |
| Glansgraad | Dofmat tot hoogglanzend | Meestal mat |
| Kleureffect | ruwhoutlook, kleurdiepte, meestal dekkend gekleurd | ruwhoutlook, kleurdiepte, transparant gekleurd |
| Gevoel | Gecoat oppervlak | Houtstructuur blijft voelbaar |
| Krasbescherming | Mechanische bescherming door laklaag | Geen mechanische beschermlaag |
| Vocht | Goede barrière bij intacte laklaag | Waterafstotend |
| Lagen voor meubels | Meestal 2 | Vaak 1 bij moderne HS-oliën |
| Lagen voor parket | Vaak 3 | Vaak 1 bij moderne HS-oliën |
| Totaalverbruik meubels | Ca. 200–240 g/m² | Ca. 20–40 ml/m² bij zuinige HS-oliën |
| Totaalverbruik parket | Ca. 300–360 g/m² | Ca. 20–40 ml/m² bij zuinige HS-oliën |
| Onderhoud | Meestal weinig periodiek onderhoud nodig | Naar behoefte opfrissen |
| Renovatie | Bij sterkere slijtage vaak plaatselijk bijwerken | Vaak opnieuw te oliën zonder volledig kaal te schuren |
Richtwaarden voor gebruikelijke lakopbouwen en zuinige hoogvaste impregneeroliën. Het aantal lagen en het verbruik zijn afhankelijk van het product, de houtsoort, het schuurwerk en de verwerking. De gegevens in g/m² en ml/m² zijn niet direct vergelijkbaar.
Hout lakken: slijtvast en onderhoudsvriendelijk
lak vormt een aaneengesloten beschermlaag op het houtoppervlak. Deze beschermt tegen slijtage, krassen, vuil en vocht.
Hoogwaardige houtlakken bieden een hoge mechanische en chemische bestendigheid. Het verzegelde oppervlak is gemakkelijk schoon te maken en vergt weinig onderhoud.
Als de laklaag beschadigd raakt, kan water binnendringen en de coating aantasten. Vocht onder de laklaag kan langzaam opdrogen en verkleuringen of houtschade veroorzaken.
Plaatselijke reparaties blijven vaak zichtbaar. Bij sterkere slijtage of grotere beschadigingen kan het nodig zijn het hele oppervlak opnieuw te behandelen of te schuren.
Hout oliën: natuurlijke uitstraling en langdurig waardebehoud
impregneerolie dringt in het hout en hardt daar uit. De olie beschermt van binnenuit tegen vocht en vuil, zonder een mechanische beschermlaag te vormen.
Een olie-impregnering laat de natuurlijke vochtuitwisseling van het hout grotendeels toe. Laklagen remmen deze uitwisseling sterker af, maar verhinderen die niet volledig.
De houtstructuur blijft voelbaar. De meeste kleurloze oliën verdiepen de houtkleur en accentueren de nerf.
Fijne krassen tasten de beschermende werking meestal nauwelijks aan, zolang de impregnering intact blijft. De krasgevoeligheid wordt nog steeds bepaald door het hout zelf.
Het grote voordeel zit in het behoud van de waarde: geïmpregneerde oppervlakken kunnen indien nodig opnieuw worden geolied, zonder ze volledig te schuren. Zo kan de bescherming steeds opnieuw worden opgefrist.
Dat bespaart tijd en renovatiewerk. Vooral bij commercieel gebruikt parket kunnen geschikte onderhoudssystemen de gebruiksonderbrekingen aanzienlijk beperken.
Lagen en verbruik: minder lagen, minder arbeidsstappen
Gelakte meubeloppervlakken hebben meestal twee laklagen nodig, met een totaalverbruik van circa 200–240 g/m². Voor parket zijn vaak drie lagen gebruikelijk, inclusief grondlaag, met een totaalverbruik van ongeveer 300–360 g/m².
Moderne high-solid-impregneeroliën zijn daarentegen vaak al met één laag klaar. Zuinig verwerkbare systemen verbruiken ongeveer 20–40 ml/m² en zijn daarmee goed voor circa 25–50 m² per liter.
Minder lagen betekenen minder bewerkingen en geen tussentijdse droogtijden. Dat kan de verwerking aanzienlijk versnellen – vooral op grote oppervlakken.
Houtuitstraling: aanfeuring, kleur en glansgraad
lak en olie beïnvloeden niet alleen de bescherming, maar ook de uitstraling van het hout.
lakken bieden een breed scala aan glansgraden – van diep mat tot hoogglanzend. Transparante lakken kunnen de natuurlijke houtkleur verdiepen of het oorspronkelijke karakter grotendeels behouden. Beitsen en gekleurde lakken bieden extra ontwerpmogelijkheden – van transparante kleurtinten tot dekkende oppervlakken.
Oliën zorgen meestal voor matte oppervlakken. Kleurloze impregneeroliën verdiepen vaak de houtkleur en benadrukken de nerf. Dit effect heet aanfeuring. Gepigmenteerde oliën maken gerichte kleurveranderingen mogelijk. Speciale ruwhouteffect-oliën verminderen de aanfeuring en behouden grotendeels het onbehandelde kleurkarakter.
Conclusie: lak of olie – wat is beter?
Beide oppervlaktesystemen hebben hun sterke punten. Welke behandeling de juiste is, hangt af van het materiaal, de belasting en de gewenste uitstraling.
Bij MDF-deuren, meubelfronten en plinten zijn dekkende lakafwerkingen bijzonder gangbaar. Ook duimstokken worden gelakt om het hout en de maatschaal duurzaam te beschermen. Bij massiefhouten meubels, parket en trappen worden, afhankelijk van de eisen, zowel lakken als oliën gebruikt.
En wat geven wij de voorkeur? Ons hart gaat evenzeer uit naar lak en olie. Want uiteindelijk telt niet welk systeem in het algemeen beter is, maar welk systeem beter bij het project past – en natuurlijk bij de persoonlijke smaak.
Vaktechnisch artikel van OLI NATURA®
Geschreven door Sylke Schubert-Temmen
Laatst bijgewerkt op
